Projekt ustawy zakładający likwidację bezpłatnych staży ma w przyszłym tygodniu trafić do szerokich konsultacji społecznych. Jak zapowiedziała ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, rząd chce, aby nowe przepisy zaczęły obowiązywać jeszcze w trakcie obecnej kadencji Sejmu.

Resort pracy wskazuje, że obecnie obowiązujące regulacje dotyczące praktyk i staży są rozproszone i różnią się w zależności od formy ich organizacji. W ocenie ministerstwa brak jednolitych przepisów prowadzi do sytuacji, w której standardy odbywania staży są niejednolite, a część młodych osób wykonuje pracę bez wynagrodzenia. Planowane zmiany mają uporządkować zasady zatrudniania stażystów i wprowadzić bardziej przejrzyste regulacje.

Agnieszka Dziemianowicz-Bąk zapowiedziała, że projekt zostanie poddany konsultacjom, w których udział będą mogły wziąć różne środowiska. Resort chce wysłuchać opinii zarówno pracodawców i związków zawodowych, jak i organizacji młodzieżowych. Szczególnie ważny ma być głos młodych ludzi, którzy dopiero wchodzą na rynek pracy i najczęściej korzystają z ofert staży i praktyk. Konsultacje społeczne mają potrwać około miesiąca.

Według ministry pracy zdobywanie doświadczenia zawodowego jest ważne dla osób rozpoczynających karierę, jednak nie powinno odbywać się kosztem pracy wykonywanej bez wynagrodzenia. – Świetnie jest zdobywać doświadczenie, świetnie jest mieć co wpisać do CV, ale nikt nigdy jeszcze wpisem do CV nie opłacił rachunków i nie zapłacił za bułki na śniadanie. Praca to praca, nawet jeżeli jest to pierwsza praca, nawet jeżeli jest to praca wiążąca się ze zdobywaniem doświadczenia, to powinna być godnie wynagradzana. Niestety wciąż mamy problem z tym, że część – bo mówię oczywiście o części pracodawców – nadużywa tych staży i wykorzystuje w ten sposób młodych ludzi – podkreśliła Agnieszka Dziemianowicz-Bąk.

Projekt ustawy znajduje się już na etapie prac legislacyjnych. Ministerstwo zakłada, że nowe regulacje zostaną przyjęte jeszcze w obecnej kadencji parlamentu. Jak wskazano, jest to projekt rządowy uzgodniony w koalicji, zapowiadany wcześniej również przez premiera Donalda Tuska podczas wystąpienia po głosowaniu nad wotum zaufania dla rządu.

Przygotowywana regulacja ma uchylić obowiązującą ustawę o praktykach absolwenckich. Zgodnie z założeniami projektu organizator stażu będzie zobowiązany do wypłacania stażyście miesięcznego świadczenia pieniężnego. Minimalna jego wysokość ma wynosić 35% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale, natomiast maksymalna kwota nie będzie mogła przekroczyć średniego wynagrodzenia w gospodarce.

Projekt przewiduje również wprowadzenie uprawnień związanych z czasem wolnym. Stażysta miałby prawo do jednego dnia wolnego za każdy przepracowany miesiąc w pierwszych trzech miesiącach stażu, a w kolejnych trzech miesiącach do dwóch dni wolnych za każdy miesiąc pracy. Jednocześnie maksymalny czas trwania stażu zostałby ograniczony do sześciu miesięcy.

Potrzebę zmian potwierdzają wyniki badań przeprowadzonych w 2023 r. na zlecenie MRPiPS. Wynika z nich, że ponad 1/3 pracodawców oferujących praktyki proponuje je wyłącznie w formie bezpłatnej, natomiast niecałe 20% oferuje wynagrodzenie jedynie w wybranych przypadkach. Wśród pracodawców wypłacających wynagrodzenie większość oferowała kwoty nieprzekraczające 1800 zł. Z badania wynika również, że ok. 1/5 młodych osób korzystała z nieobowiązkowych praktyk lub staży w trakcie nauki bądź studiów. Niespełna 18% ankietowanych odbyło je dopiero po zakończeniu edukacji.

fot. freepik.com
oprac. /kp/